"Çocuklarda Böbrek Taşına Yol Açan 7 Faktöre Dikkat"

Her ne kadar yetişkin hastalığı olarak düşünülse de, çocuklarda ve bebeklerde de böbrek taşı görülebiliyor. Çocuklarda böbrek taşının oluşmasına yol açabilen faktörlerin bilinmesi ve bunlara yönelik önlemler alınması önem taşıyor. Memorial Şişli Hastanesi Çocuk Ürolojisi Bölümü’nden Doç. Dr. Onur Telli, çocuklarda ve bebeklerde görülebilen böbrek taşı hakkında bilgi verdi.

Böbrek kanalları içinde bulunan mineral içerikli sert kitlelere böbrek taşı denilmektedir ve bu taÅŸların tam olarak neden oluÅŸtuÄŸu bilinmemektedir. TaÅŸlar tipik olarak böbrek ve üreterde oluÅŸur. Birçok böbrek taşı türü vardır. Ama çocuklar arasında en çok kalsiyum oksalat ve kalsiyum fosfat taÅŸları görülür. Bazen, belirli yiyecek ve içecekleri tüketmekten kaynaklı taÅŸlar oluÅŸabilmektedir. EÄŸer çocuklar idrar yaparken taÅŸ düşürürse bunu hekime götürmek, laboratuvar testleri sayesinde taşın türünün bulunmasına ve bir daha oluÅŸmasının önlenmesine yardımcı olabilir. 

Beslenme de çocuklarda böbrek taşına sebep olabilir

Böbrek taÅŸlarının oluÅŸumu için pek çok risk faktörü vardır. En yaygın sebepler olarak ÅŸunlar sayılabilir: 

1.Yeterince su tüketmemekten kaynaklı az idrar çıkışı

2.Ailede taş oluşumu öyküsü

3.Tuzlu gıdalar, çocukların çok sevdiği abur cubur olarak tanımlanan yiyecekler ve asitli içecekler

4.Bazı ilaçların kullanımı

5.Bazı sebeplere bağlı idrar çıkışının engellenmesi

6.Böbrek enfeksiyonu

7.Bağırsak hastalıkları

Ani ağrılar, mide bulantısı ve idrar problemleri görülebilir

Bazen çocuklarda böbrek taÅŸları bir belirti vermeyebilir. Ancak taÅŸlar idrar yolunda hareket etmeye baÅŸlarsa bazı belirtilere neden olabilir. Sırtta ani ve ÅŸiddetli aÄŸrı, mide bulantısı, kusma, kasık aÄŸrısı, mide aÄŸrısı, iÅŸeme sırasında yanma veya aÄŸrı, idrarda kan, ateÅŸ, idrar yolu enfeksiyonu bu semptomlardan sayılabilmektedir. Küçük çocuklarda aileler bezlerin içinde pembe lekelenmeler fark edebilir ve panikleyebilir. Bunun sebebi de böbrek taşı veya kumu olabilir. 

TaÅŸ olduÄŸu şüphelenilen bir çocuk için tercih edilen teÅŸhis yöntemi ultrasondur. Bilgisayarlı Tomografi de çok küçük boyuttaki taÅŸları gösterir. EÄŸer ultrasonda görülmeyen bir durum varsa Bilgisayarlı Tomografi çekilebilir. Bunun yanında kan ve idrar tetkiki de istenir. 

Böbreklerin korunması çok önemli

Bir böbrek taşı bir çocukta aÄŸrıya ve çeÅŸitli semptomlara neden oluyorsa, amaç rahatsızlığı hafifletmeye yardımcı olmak ve taşın mesaneye inip idrarla dışarı çıkmasına yardımcı olmaktır. Bu bazen evde çok miktarda su ve diÄŸer sıvıları içerek yapılabilir. Hekimin önereceÄŸi aÄŸrı kesiciler de aÄŸrıyı yönetmek için önemlidir. Hekim, taşın geçiÅŸini kolaylaÅŸtırmak için baÅŸka oral ilaçlar reçete edilebilir. Bazen çocuk üroloji uzmanları, laboratuvarda test edilebilmesi için düşürülen taşın getirilmesini isteyebilir. Bu taşın türünü ve neden kaynaklandığını bulma; bir dahaki sefere aynı tür taşın oluÅŸumunu engellemesi açısından önem taşır. Bazı çocuklarda semptomlar çok ÅŸiddetli olabileceÄŸinden damar yoluyla aÄŸrı kesici ve sıvı takviyesi yapılabilir. Bazen, taÅŸlar çok büyük olabilir ve dışarı atılamayabilir. Çocuk ürologları bu durumda taşın büyüklüğüne göre en basit yöntem olan,  taÅŸları küçük parçalara ayırmak için ses dalgalarından yararlanılan litotripsi kullanabilir. Bu yöntem oldukça güvenli bir cerrahi müdahaledir ve böbrekler bu yöntemden zarar görmez. Bazen de çocuk ürolojisi uzmanı hafif bir anestezi altında ameliyathane ÅŸartlarında kapalı yöntemler kullanarak lazer yardımı ile taşın kırılmasını önerebilir. 

Multidisipliner yaklaşım gerekebilir

Bazı durumlarda çocuk nefroloji uzmanı ve beslenme uzmanıyla multidisipliner bir biçimde tedavi gerekebilir. Nefrolog, taÅŸ oluÅŸum sebebini araÅŸtırırken, beslenme uzmanı da gelecekte çocukta bir daha böbrek taşı oluÅŸmasını önleyebilecek ÅŸekilde beslenme programını oluÅŸturur. 

Böbrek taşı riskini azaltmak için…

Çocuklarda daha fazla böbrek taşı gelişme riskini azaltmak amacıyla bazı önemli noktalara dikkat edilmelidir.

•Sıvı tüketiminin artırılması

•Tuz ve tuzlu gıdaların kısıtlaması

•Sebze ve meyvelerin iyi yıkanarak tüketilmesi

•İşlenmiş gıda, fast food ve gazlı içeceklerden uzak durulması

•Mısır şurubu içeren yiyecek ve içeceklerden kaçınılması

•Önerilen miktarda kalsiyum içeren besinlerin tüketilmesi 

•İhtiyaç dışında kalsiyum veya vitamin takviyesi alınmaması

Giriş: 06 Eylül 2022 | Güncelleme: 06 Eylül 2022 | Okunma: 333

Kaynak: Memorial Ä°letiÅŸim